Úr The Economist í dag, þar sem fjallað er um frídaga:
FINNS enjoy more paid statutory holiday every year than anyone else in the rich world, getting an average of 44 days off in which to relax (including annual leave and public holidays). Most European countries allow more than the EU legal minimum of four weeks. Even Britain, the most slave-driving, has an additional eight public holidays. And it's not just Europeans who laze about; Cubans get 36 days off. By contrast, Japanese employees get 18 days off a year. But American workers have perhaps the most to feel aggrieved about: theirs is the only rich-world country that does not give any statutory paid holiday. (In practice, most workers get around 14 days off.) All work and little play does provide some consolation, howeverAmerica and Japan are the world's biggest economies. [áherslur mínar]
Þetta finnst mér skrýtin athugasemd. Ástæðan fyrir því að Bandaríkin og Japan eru stærstu efnahagir heims er sökum þess að þessi lönd eru fjölmennust af iðnvæddu, þróuðu ríkjunum -- ekki vegna þess að fólkið þar fær fáa frídaga. Það eru 300 milljónir manns í BNA og í kringum 130 milljónir í Japan. Stærsta þróaða ríkið á eftir Japan er Þýskaland með 80 milljónir, rúmlega þriðjungi minna af fólki.
Ef við skoðum þjóðarframleiðslu, þá eru Luxemborg, Noregur, Mónakó, Qatar, Ísland, Írland, Sviss og Danmörk með hærri þjóðarframleiðslu á hvern íbúa heldur en Bandaríkin. Samt eru flest þessi lönd með heilmarga lögbundna frídaga.
Og hvað Japan snertir, þá eru Svíþjóð, Holland, Bretland, Austurríki, Kanada, Belgía, Ástralía og Frakkland með hærri þjóðarframleiðslu á haus þrátt fyrir sína lögbundnu frídaga.
Þessi tengsl sem Economist ýjar að milli fjölda frídaga og þjóðarframleiðslu eru býsna vafasöm.
(Sveinbjörn)
Jájá, augljóslega - just do the math!
BNA:
13,22e12 $ gdp
4,23e9 frídagar/ár
Ísland:
13,85e9 $ gdp
8,22e6 frídagar/ár
Ég ætla í framhaldi af þessu að setja fram þá kenningu að línulegt samband sé milli fjölda frídaga sem teknir eru og gdp. Í framhaldi af því er ekki nema rökrétt, í þágu aukinnar þjóðarframleiðslu, að ég taki mér frí það sem eftir lifir ársins.
:)
Að tengja fjölda frídaga við stærð hagkerfis er náttúrulega nokkuð vafasamt.
Eitt Sveinbjörn, af hverju notastu við GNP frekar en GDP?
En að tengja vinnustundir við landsframleiðslu er eðlilegt. Ísland er mjög ofarlega á heimslistanum (5.-8.. sæti) þegar kemur að GDP per capita, en sé reiknað út GDP per vinnustund dettum við nokkuð hressilega niður listann.
Þannig að það er ekkert fullkomlega órökrétt að fleiri vinnustundir (sem koma í kjölfar færri frídaga) auki framleiðslu.
Gross national product (þjóðaframleiðsla) er ekki það sama og gross domestic product (landsframleiðsla).
En það er vissulega ekki rétt nálgun að tengja _stærð_ hagkerfis við hitt og þetta. Hagvöxtur er réttari mælkikvarði.
Það eru vissulega tengsl milli framleiðni og hagvaxtar, þó það sé ekki ekki bein 1/1 fylgni milli þessa tveggja hluta. Framleiðni á Íslandi er t.d. lág, fer að vísu hækkandi, en við bætum það upp með fleiri unnum stundum. Ef við erum sérdæmi, þá eru allar þjóðir sérdæmi. Samsetning og nýting framleiðsluþáttanna eru mismunandi alls staðar.
Hvað framleiðni Íslendinga snertir, þá skilst mér að framleiðni mælist bara sem heildarverðmæti framleidd deilt með fjölda stunda sem fólk vinnur. Þetta þýðir ekki nauðsynlega að Íslendingar séu óframleiðnari per se, heldur mögulega að umframtímarnir sem þeir vinni séu mjög óframleiðnir. T.d. þá yrði ég ekkert hissa ef landsframleiðsla myndi lítið breytast þótt vinnustundum myndi fækka, þar sem það er vel dokúmenterað að fólk verður óframleiðnari því lengur sem það vinnur.
Annars er ég enginn hagfræðingur, kannski er þetta bara bull í mér.

0
▽
Þetta er alveg svakalega vafasamt. Eins og það sé líka einhver consolation að þessi lönd séu stærri efnahagir. Skrýtið að setja alltaf upp þetta samband: stærri efnahagur = betra samfélag.